Tapiseria „Św. Jerzy walczący ze smokiem”

 In Straty

autor: Herman Schaper (projekt), Carola von Rantzau (wykonanie)

miejsce powstania: Ribniz (Meklemburgia)

czas powstania: 1906 r.

technika: tkanie

materiał: wełna barwiona, jedwab

wymiary: ok. 50 x 55 cm

data utraty dzieła: l. 1945−1950

obecne miejsce przechowywania: nieznane

Kompozycja rozplanowana na powierzchni tkaniny o formacie prostokąta bliskiego kwadratowi. Wizerunek św. Jerzego siedzącego na koniu, któremu towarzyszy księżniczka, umieszczony w otoku na planie koła. Obramienie złożone z przeplatających się, dwubarwnych gałęzi (ujętych schematycznie, będących uproszczoną ornamentalną formą astwerku). Zewnętrzna krawędź tego splotu z drobnymi zgeometryzowanymi wypustkami (kolcami) oraz kwietnymi i liściastymi gałązkami. Duże liściaste formy wkomponowują się w trójkątne przestrzenie w narożnikach całej kompozycji, utworzone przez otok przedstawienia ikonograficznego.

Św. Jerzy w aureoli, w której umieszczono majuskułowy napis: S. GE/ORG, wraz z koniem i leżącym pod nim smokiem zwróceni w lewo. W tę stronę skierowana jest też postać klęczącej księżniczki, która znajduje się za końskim zadem. Koń lekko spięty, okryty kropierzem dekorowanym sześcioma tarczami z czarnym krzyżem na białym tle. Jeździec w pełnej zbroi kolczej i białej tunice z czarnym krzyżem nałożonej na nią, trzyma oburącz włócznie, której ostrze niknie w paszczy gada. Tło ozdobione pięciopłatkowymi kwiatostanami.

Tapiseria stanowiła parę z drugą niemal bliźniaczą kompozycją, obie różniło jedynie centralne przedstawienie ikonograficzne. Oba utwory tkackie uzupełniały się ideowo stanowiąc ilustrację cech idealnego zwierzchnika braci zakonu niemieckiego w Prusach, gdzie obaj święci stanowili figury służby ubogim i walki ze złem (antychrystem). Oba tkane obrazy dekorowały zaplecki dwusiedziskowej stalli wielkiego mistrza z 1895 roku.

(oprac. B. Butryn)

Marienburg Baujahr, 1908, il. 1.